Wanneer je verdacht wordt van een strafbaar feit, wordt er een onderzoek gestart door de politie en het Openbaar Ministerie (OM). Tijdens dat onderzoek kunnen er fouten plaatsvinden. Dit worden vorm verzuimen genoemd.De tijd dat een kleine vormfout een hele strafzaak kapot kon maken, ligt alweer een tijdje achter ons. Vormfouten leiden niet direct tot niet-ontvankelijk verklaring. In het verleden was de reactie van de strafrechter op vormfouten nogal dogmatisch: schending van de rechten van de verdachte, leidde tot strafvermindering; onrechtmatigheid bij de bewijsgaring moest steeds tot bewijsuitsluiting leiden, ook als het om een kleine onrechtmatigheid ging.

Rechters zijn tegenwoordig echter veel kritischer ten aan zien van vorm fouten en geven hier tegenwoordig steeds meer een passende reactie op.

Sommige vorm verzuimen kunnen niet meer achteraf hersteld worden en daarvoor kun je dan op grond van artikel 359A van het Wetboek van Strafvordering compensatie verzoeken.
Je kan dan denken aan de volgende voorbeelden.

Bewijsmateriaal gevonden in je huis zonder huiszoekingsbevel

Zo kan het zijn dat een zaak uit 2011 pas in 2016 pas voor de rechter wordt gebracht. Beetje erg laat dus! In dit soort gevallen kan jouw advocaat zich op het vorm verzuim beroepen en de rechter vragen het bewijs uit te sluiten (naast zich neer te leggen) of strafvermindering te vragen omdat je jaren later pas voor de rechtbank moet verschijnen. Strafrecht is toch lik op stuk zegt men?

Niet-ontvankelijk verklaring

Wat weinig kans heeft is te eisen dat de rechter de Officier van Justitie jouw case niet-ontvankelijk verklaart. Want niet-ontvankelijk verklaren zou kunnen betekenen dat de OvJ jouw dossier in het archief kan plaatsen, de zaak als gesloten bepaalt en de verdachte vrij-uit verklaart.  Niet-ontvankelijkheid van het Openbaar Ministerie (OvJ) wordt tegenwoordig juist hoogstzelden uitgesproken door de rechtbank of gerechtshof. De reden daarvan is dat rechters (en de Hoge raad) en de politiek en het leeuwendeel van de Nederlandse bevolking vindt dat een verdachte van een strafzaak (verkrachting, moord, roofoverval) niet vrijuit mag gaan als het openbaar ministerie een fout maakt.

Dat wordt niet redelijk gevonden. Maar als advocaat moet je bij vormfouten dus zeker wel voor de belangen van je cliënt opkomen en de vormfout melden ter terechtzitting én compensatie vragen. Dat is een taak van jouw advocaat. Maar het is goed te weten dat een vormfout niet direct zal leiden tot een niet-ontvankelijk verklaring. De rechtspraak is heden meer realistisch.  Er is een tendens waar te nemen dat dat de rechter bepaald dat de verdiende straf in stand blijft en dat voor een eventuele privacyinbreuk een schadevergoeding in geld volgt.

Share This